જુવાર

પરિચય

જુવાર ગુજરાત અને ભારતનો મહત્વપૂર્ણ અનાજ અને ચારા પાક છે. જુવારનો ઉપયોગ રોટલા, લાપસી, પશુચારો અને ઔદ્યોગિક ઉત્પાદનમાં થાય છે. જુવારમાં ફાઇબર, લોહતત્ત્વ અને પોષક તત્ત્વોનું પ્રમાણ વધુ હોવાથી તે પૌષ્ટિક અનાજ તરીકે ઓળખાય છે. ઓછા વરસાદવાળા વિસ્તારમાં પણ જુવાર સારી ઉપજ આપે છે.

મહત્વપૂર્ણ માહિતી

જુવાર ગરમ અને શુષ્ક હવામાનમાં સારી ઉપજ આપે છે. 25 થી 35 ડિગ્રી તાપમાન પાક માટે અનુકૂળ ગણાય છે. મધ્યમ કાળી, ગોરાડુ અને સારી નિતારવાળી જમીન જુવાર માટે ઉત્તમ રહે છે. પાકનો સમયગાળો સામાન્ય રીતે 90 થી 120 દિવસનો હોય છે.

મુખ્ય મુદ્દાઓ

• જુવાર અનાજ અને ચારા બંને માટે ઉપયોગી છે.
• ઓછા પાણીમાં ઉગતો પાક છે.
• પૌષ્ટિક અનાજ તરીકે ખૂબ મહત્વ ધરાવે છે.

ખાસ સલાહ

ઉચ્ચ ઉપજ માટે સુધારેલ જાતો અને સમયસર વાવણી કરવી જરૂરી છે.